Roman Kołakowski rezygnuje z ESK

Dyrektor programowy ESK Roman Kołakowski odchodzi z Torunia. Powód: konflikt z szefem klubu eNeRDe. - Nie będę brał udziału w pyskówkach z ludźmi, dla których prowokacja i hucpa są jedynym celem artystycznym - mówi Kołakowski

Informacja o odejściu Kołakowskiego gruchnęła wczesnym popołudniem w czwartek. Szef programowy Biura Toruń 2016, koordynującego nasze starania o tytuł Europejskiej Stolicy Kultury, nie konsultował decyzji ani z dyrektorem tegoż biura Krystianem Kubjaczykiem, ani z prezydentem Michałem Zaleskim. Podjął ją po kilkugodzinnym namyśle w środę wieczorem.

To właśnie tego dnia w Centrum Sztuki Współczesnej odbył się barCamp, czyli kolejna zorganizowana przez klub eNeRDe dyskusja o tym, jaką drogą powinna pójść toruńska kultura oraz walka miasta o tytuł Europejskiej Stolicy Kultury. I to właśnie w CSW doszło do spięcia między szefem klubu i artystą Tomaszem Cebo a Kołakowskim, które skończyło się demonstracyjnym opuszczeniem sali przez tego drugiego (o przebiegu barCampu piszemy na s. 6). - Zostałem wobec grona urzędników miejskich, artystów i profesorów kilkakrotnie obrażony przez właściciela marnej piwiarni - mówi Kołakowski. - Nikt przeciw temu nie zaprotestował. Nikt też nie protestował, kiedy postanowiłem wyjść z sali.

Kołakowski mówi, że do decyzji o rezygnacji przyczynił się też upadek jego koncepcji programowej, mówiącej o "Gwieździe podwójnej", czyli o kulturowym porozumieniu toruńsko-bydgoskim. - Pomysł stał się nieaktualny po wycofaniu się Bydgoszczy ze współpracy i ogłoszeniu samodzielnego startu w walce o tytuł ESK - mówi były dyrektor programowy.

Jego zdaniem w Toruniu nie da się konstruktywnie działać. - Przedstawiłem ekspertyzę, pomysł. Jeśli miasto chce go realizować, nadal ma do tego prawo - mówi Kołakowski. - Sytuacja w Toruniu jest doprowadzona do absurdu. Jedno środowisko związane z jednym klubem dyktuje miastu, jak ma wyglądać kultura. W demokracji to demokratycznie wybrani prezydenci, radni decydują o najważniejszych sprawach miasta, również o kulturze. Jeśli przedstawiciele środowisk offowych uważają, że zrobią to lepiej, niech wystartują w wyborach. Z pewnością zajmą poczesne miejsca we władzach.

- Roman Kołakowski odchodzi, bo wykazał się brakami w przygotowaniu, nie porozumiał się ani ze środowiskiem toruńskim, ani bydgoskim - komentuje Cebo. - W tym tygodniu w eNeRDe odbyły się dwa koncerty artystów z Bydgoszczy. Żaden z nich nie słyszał o dyrektorze programowym, on pozostał zupełnie nieznany twórcom. Co do barCampu, to jako człowiek, który od trzech lat dzień w dzień zajmuję się kulturą, mam prawo stawiać trudne pytania. I dyrektor programowy powinien na nie odpowiedzieć, dyskutować, a nie obrażać się i wychodzić. Opuszczenie sali dowodzi, że pytania były trafne.

Podobnie uważa animator kultury i wykładowca na wydziale sztuk pięknych UMK prof. Witold Chmielewski: - Wyjście z sali było aroganckie wobec wszystkich tam zgromadzonych. Cebo wystąpił w sposób uprawniony dla osoby z kręgu kultury alternatywnej. Zresztą pytania, które padły, były zadane w imieniu wielu twórców i torunian. Podobne kwestie przewijały się w prywatnych rozmowach. Jeśli Kołakowski byłby otwarty, przyjąłby je z godnością i argument po argumencie dyskutował. Jego środowe wystąpienie zdyskredytowało go.

Profesor wskazuje też na podział, jaki podczas barCampu zarysował Kołakowski: na kulturę amatorską i profesjonalną. - W XXI w. to anachronizm. Amatorami są zatem wszyscy poeci, bo nie mają studiów poetyckich. Amatorem był Grzegorz Ciechowski i Republika. Jeśli tego rodzaju sądy wygłasza osoba mająca integrować środowiska, to jest to nieporozumienie.

- Koncepcja "Gwiazdy podwójnej" była mi bliska, bo jestem za metropolią toruńsko-bydgoską - komentuje odejście Kołakowskiego Kafka Jaworska, szefowa Festiwalu Tofifest. - Oczywiście przy samodzielnym kandydowaniu Bydgoszczy sytuacja się zmienia. Zgodnie z moją dewizą, że nie ma rzeczy niemożliwych, Toruń nadal ma o co walczyć.

Jak na nagłe odejście Kołakowskiego zareagowało miasto? - Prezydent przyjął decyzję pana Kołakowskiego z żalem i zaskoczeniem - mówi Janusz Milanowski z biura prasowego magistratu i dodaje, że obecni na barCampie szef wydziału kultury Zbigniew Derkowski oraz wiceprezydent Zbigniew Fiderewicz uznali wystąpienie Cebo jako "agresywne i niestosowne ataki".

Jak teraz będzie pracowało Biuro Toruń 2016? - W piątek przedstawimy koordynatora programowego, który zajmie się wybieraniem projektów - mówi Jarosław Jaworski, rzecznik biura. - Niewykluczone, że w przyszłym tygodniu zorganizujemy nasz barCamp. Pokażemy też prezentację programu.

Jakiego wobec nagłego upadku "Gwiazdy podwójnej"? Jaworski: - Ta koncepcja oraz wcześniejsza "Tradycja rewolucji" już nie obowiązują. Mamy nową, która jest pewnym podsumowaniem. Została pozytywnie zaopiniowana przez radę programową.

[e-mail]